America Iran Conflict: भारताला लवकरच मोठा दिलासा मिळणार आहे, इंधन टंचाई दूर होऊन सामान्यांना इंधन पुरवठा करणे शक्य होणार आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील दीर्घकाळच्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारतासाठी चांगली बातमी आहे. ‘देश वैभव’, ‘देश विभोर’ आणि ‘सनमार हेराल्ड’ हे भारतीय ध्वज असलेले तीन कच्चे तेल टँकर ८.६ लाख मेट्रिक टनांहून अधिक कच्चे तेल घेऊन भारतात सुरक्षितपणे परतत आहेत. यामुळे भारतासमोरील इंधन टंचाई दूर करण्यास मदत होणार आहे.
अमेरिक आणि इराण यांच्यात युद्धविराम करार झाला आहे, त्यामुळे होर्मूझ सामुद्रधुनी खुली करण्याचा निर्णय इराण आणि अमेरिकेने घेतला आहे, त्या ठिकाणांहून तेलाचे टँकर जात आहेत. भारताच्या सागरी आणि ऊर्जा सुरक्षेला मोठे बळ मिळाले आहे, कारण तीन भारतीय ध्वज असलेल्या कच्चे तेल टँकरनी होर्मुझची सामुद्रधुनी यशस्वीपणे पार केली असून ते आता मोठ्या प्रमाणात सामरिक माल घेऊन भारतीय बंदरांच्या दिशेने जात आहेत. जेव्हा या प्रदेशातील बदलती भू-राजकीय परिस्थितीने पूर्वी या महत्त्वाच्या जलमार्गातून होणाऱ्या जलवाहतुकीत अडथळा येत होता. आता तो दूर होणार आहे.
सोनोवाल यांनी दिली एक्स हॅण्डलवरून माहिती
केंद्रीय बंदरे, जहाजबांधणी आणि जलमार्ग मंत्री सरबानंद सोनोवाल यांनी, सुरक्षित प्रवास आणि सागरी हितसंबंधांचे संरक्षण करण्यासाठी सरकारच्या सर्व प्रयत्नांची माहिती दिली. एक्स सोशल फ्लॅटफॉर्मवर एका पोस्टमध्ये त्यांनी म्हटले आहे, “सुरक्षित मार्ग सापडला! देश वैभव, देश विभोर आणि सन्मार हेराल्ड या तीन भारतीय ध्वज असलेल्या कच्च्या तेलाच्या टँकर्सनी, ९४ भारतीय कर्मचाऱ्यांसह ८.६ लाख मेट्रिक टनपेक्षा जास्त माल घेऊन आज होर्मुझची सामुद्रधुनी यशस्वीपणे पार केली असून ते भारताच्या दिशेने येत आहेत. पंतप्रधान मोदींच्या निर्णायक नेतृत्वाखाली, भारत सरकार देशाच्या सागरी हितांच्या सुरक्षेला सर्वोच्च प्राधान्य देत आहे. भारताचे खलाशी आणि ऊर्जा पुरवठा मार्गांची संपूर्ण सुरक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी आमचे मंत्रालय सर्व संबंधित संस्थांसोबत सक्रियपणे समन्वय साधत आहे.”
१ जुलै पर्यंत तेलाचा मोठा साठा येणार
अधिकाऱ्यांच्या मते, देश वैभव, देश विभोर आणि सन्मार हेराल्ड ही तीन जहाजे २४ जून ते १ जुलै दरम्यान भारतीय बंदरांवर पोहोचण्याची शक्यता आहे. ही भारताच्या ऊर्जा क्षेत्रासाठी एक महत्त्वपूर्ण पुरवठा साखळी प्रक्रिया मानली जाते. देश वैभव २४ जून रोजी वडीनार बंदरात दाखल होण्याची शक्यता आहे, तर देश विभोर त्याच दिवशी सिक्का बंदरात दाखल होण्याची शक्यता आहे. तिसरे जहाज, सन्मार हेराल्ड, जे २० जून रोजी होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून गेले होते, ते १ जुलै रोजी पारादीप बंदरात दाखल होईल, असे भारतीय अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे.
होर्मुझमध्ये सामान्य वाहतूक पुन्हा सुरू
दरम्यान यापूर्वी, १८ जून रोजी, प्रादेशिक संघर्ष कमी करण्याच्या उद्देशाने झालेल्या सुरुवातीच्या राजनैतिक यशानंतर अमेरिकेने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील सागरी वाहतुकीवरील निर्बंध उठवले होते. या निर्णयामुळे तेलवाहू जहाजांना या सामरिक मार्गावर पुन्हा कामकाज सुरू करण्याची परवानगी मिळाली, जो सुरक्षेच्या कारणांमुळे अनेक महिन्यांपासून मोठ्या प्रमाणात विस्कळीत झाला होता.
इराण-अमेरिका करारामुळे तेल पुरवठा मार्ग खुला
त्याच दिवशी, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणसोबत एका करारावर स्वाक्षरी केली. वृत्तानुसार, या करारामध्ये तेहरानचा उच्च संवर्धित युरेनियमचा साठा कमी करणे आणि काही निर्बंध शिथिल करण्याच्या तरतुदींचा समावेश आहे. या निर्णयामुळे इराणच्या तेल निर्यातीचा मार्ग मोकळा झाला आणि सागरी वाहतूक मार्ग पुन्हा सुरू करण्यास मदत झाली, ज्यामुळे जागतिक ऊर्जा पुरवठा साखळीला दिलासा मिळाला.
भारतासाठी अत्यंत महत्त्वाचा ऊर्जा मार्ग
या टँकर्सचा सुरक्षित प्रवास भारतासाठी अखंड सागरी ऊर्जा मार्गांचे महत्त्व अधोरेखित करतो, कारण देश आयात केलेल्या कच्च्या तेलावर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून आहे. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, संवेदनशील आंतरराष्ट्रीय सागरी मार्गातून प्रवास करणाऱ्या जहाजांची आणि कर्मचाऱ्यांची सुरक्षा सुनिश्चित करण्यासाठी विविध संस्थांमध्ये समन्वय सुरू आहे. हा यशस्वी प्रवास एक महत्त्वपूर्ण कार्यान्वयन यश मानला जात आहे, जो आखाती प्रदेशातील राजनैतिक घडामोडी आणि भारताचे आपल्या सागरी ऊर्जा जीवनरेखा सुरक्षित करण्यावर असलेले सातत्यपूर्ण लक्ष, या दोन्ही गोष्टी दर्शवतो.
