Navi Delhi: (MCX) एमसीएक्सवर सोन्याच्या दरात सलग सातव्या दिवशी घसरण झाली असून, ते प्रति १० ग्रॅम १.५ लाख रुपयांवर पोहोचले आहेत. अमेरिका-इराणमधील तणाव आणि वाढत्या कच्च्या तेलाच्या किमतींनी त्यावर ब्रेक लावला असून भारतीय बाजारात सोने दरात घसरण झाली आहे.
पश्चिम आशियातील स्थिती
जागतिक बाजारातील गोंधळ आणि पश्चिम आशियातील वाढत्या भू-राजकीय तणावाच्या पार्श्वभूमीवर, भारतीय वायदे बाजारात सोन्याच्या दरातील घसरण सुरूच आहे. २ सप्टेंबर रोजी, सोन्याचे वायदे सलग सातव्या व्यापार सत्रात घसरणीसह बंद झाले. अमेरिका आणि इराण यांच्यातील वाढत्या लष्करी संघर्षामुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेल्या तीव्र वाढीमुळे जागतिक बाजारात वाढती महागाई आणि व्याजदरांबद्दल चिंता वाढली आहे. परिणामी, सुरक्षित गुंतवणूक मानल्या जाणाऱ्या सोन्याची जागतिक स्तरावर विक्री तीव्र झाली आहे, ज्यामुळे देशांतर्गत सोन्याचे दर प्रति १० ग्रॅम १.५ लाख रुपयांपर्यंत घसरले आहेत.
एमसीएक्सवर सोन्याच्या दरात घसरण
मल्टी कमोडिटी एक्सचेंज (एमसीएक्स) वरील ऑक्टोबर महिन्याच्या सोन्याच्या करारात (वायदे) २ सप्टेंबर रोजीने लक्षणीय घसरण दिसून आली. हा करार त्याच्या मागील बंद भावाच्या १,५१,७२९ वरून १,५५९ रुपये, म्हणजेच १.०३ टक्क्यांनी घसरून, प्रति १० ग्रॅम ₹१,५०,१७० वर आला आला. गेल्या सात दिवसापासून सोने दरात घसरण दिसून येत आहे.
केवळ ऑक्टोबर करारातच नव्हे, तर डिसेंबर करारातही लक्षणीय घसरण झाली. डिसेंबर करार त्याच्या मागील बंद भावाच्या १,५३,२९३ रुपये वरून १,७५३ रुपयेने, म्हणजेच १.१४ टक्क्यांनी घसरून, प्रति १० ग्रॅम ₹१,५१,५४० वर बंद झाला. कमोडिटी विश्लेषकांच्या मते, एमसीएक्सवरील सोन्याचे भाव तीन आठवड्यांपेक्षा जास्त काळातील नीचांकी पातळीवर घसरले आहेत.
सोन्याचे वायदे दर
सोन्याचे ऑक्टोबर वायदे (MCX): १,५०,१७० रु. प्रति १० ग्रॅम (१,५५९ रु.किंवा १.०३% घसरण)
सोन्याचे डिसेंबर वायदे (MCX): १,५१,५४० रु. प्रति १० ग्रॅम (१,७५३ रु.किंवा १.१४% घसरण)
कॉमेक्स डिसेंबर वायदे (न्यूयॉर्क): ४,३४९.९४ डॉलर प्रति औंस (४६.४६ डॉलर किंवा १.०६% घसरण)
अमेरिका-इराण संघर्ष क्रूड ऑईल किमतींवर परिणाम
दरम्यान अमेरिका- इराण यांच्यातील तणावाचा परिणाम एमसीएक्सवर होतांना दिसून येत आहे. पश्चिम आशियातील सुरू असलेल्या लष्करी संघर्षामुळे जागतिक अर्थव्यवस्था एका नवीन संकटात सापडली आहे. अमेरिकेने इराणच्या लष्करी तळांवर केलेल्या अलीकडील हवाई हल्ल्यांनंतर, तेहरानने प्रत्युत्तरादाखल हल्ले केले आहेत. इराणने बहरीन, कुवेत, जॉर्डन आणि इराकमधील अमेरिकेच्या लष्करी तळांना लक्ष्य केल्यामुळे मोठ्या युद्धाची भीती निर्माण झाली आहे. दरम्यान, अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने इराणच्या लष्करी तळांवर हवाई हल्ल्यांची नवीन मालिका पूर्ण केल्याचे स्पष्ट केले आहे. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमध्ये इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्सने (IRGC) व्यापारी जहाजे आणि अमेरिकी सैनिकांवर केलेल्या हल्ल्याच्या प्रयत्नांनंतर ही कारवाई करण्यात आली आहे.
या लष्करी संघर्षामुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी वाढ झाली असून, त्यामुळे जगभरातील महागाईबद्दल चिंता वाढली आहे. चॉईस ब्रोकिंगचे तांत्रिक संशोधन विश्लेषक (कमोडिटी आणि चलन) आमिर मकदा म्हणाले, “पश्चिम आशियातील वाढत्या संघर्षामुळे तेलाच्या किमती वाढल्या आहेत, ज्यामुळे जागतिक महागाई आणि व्याजदर वाढण्याची भीती निर्माण झाली आहे.” “यामुळे सोन्याच्या वायदे बाजारात मोठी वाढ झाली आहे, ज्यामुळे जागतिक महागाई आणि व्याजदर वाढण्याची भीती निर्माण झाली आहे. परिणामी, सोन्याचे वायदे तीन आठवड्यांपेक्षा जास्त काळातील नीचांकी पातळीवर घसरले आहेत.”
गुंतवणूक प्लॅटफॉर्म मुड्रेक्सचे प्रमुख क्वांट विश्लेषक, अक्षत सिद्धांत यांनीही या परिस्थितीवर भाष्य करताना सांगितले, “अमेरिका आणि इराण यांच्यातील नव्याने सुरू झालेल्या लष्करी हल्ल्यांमुळे कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी वाढ झाली आहे, ज्यामुळे परदेशातील सराफा बाजारात मोठी विक्री झाली आणि सोन्याचा भाव १ टक्क्यांहून अधिक घसरून दोन आठवड्यांच्या नीचांकी पातळीवर पोहोचला.” न्यूयॉर्कच्या कॉमेक्स बाजारात, डिसेंबर कराराच्या सोन्याच्या दरात सलग चौथ्या सत्रात घसरण झाली, तो ४६.४६ डॉलर किंवा १.०६ टक्क्यांनी घसरून ४,३४९.९४ डॉलर प्रति औंसवर आला. असे अमर उजालाने आपल्या वृत्तात म्हटले आहे.
